Welke soorten recht en procedures kennen we in Nederland?
Binnen het recht is grofweg de volgende indeling te maken:
- Civiel recht: dit recht regelt de rechtsbetrekkingen tussen burgers onderling, bijvoorbeeld het aansprakelijkheidsrecht en personen-en familierecht.
- Bestuursrecht: dit recht regelt de rechtsbetrekkingen tussen burgers en de overheid, bijvoorbeeld sociale zekerheidsrecht.
Hierbinnen zijn er verschillende soorten procedures(voor de uitleg over het verloop van een bestuursrechtelijke procedure is een besluit van het UWV als voorbeeld genomen):
- Bezwaarprocedure: deze dient bijvoorbeeld te worden gevolgd wanneer u het niet eens bent met een beslissing van het UWV.
- Eerste aanleg: wanneer u zich nog steeds niet kunt vinden in de beslissing op bezwaar van het UWV kunt u naar de bestuursrechter (rechtbank, sector bestuursrecht) stappen. Afhankelijk van de complexiteit van de zaak wordt deze door een rechter (enkelvoudige kamer) of een college van rechters (meervoudige kamer) behandeld.
- Hoger beroep: wanneer u (of uw wederpartij) het niet eens bent met de uitspraak van de bestuursrechter bestaat de mogelijkheid om in hoger beroep te gaan. In het geval van dit voorbeeld wordt het hoger beroep behandelt door de Centrale Raad van Beroep, het hoogste rechtscollege op het gebied van bestuursrecht.
Een civiele procedure ziet er als volgt uit:
- Eerste aanleg: vergelijkbaar met de procedure in het bestuursrecht. Afhankelijk van het geschil wordt deze procedure door een kamer van een rechtbank (doorgaans in het arrondissement van de woonplaats van de gedaagde).
- Hoger beroep: indien een van de partijen het niet eens is met het oordeel van de rechtbank kan zij in hoger beroep gaan bij een gerechtshof.
- Cassatie: eindhalte in het civiele recht en strafrecht: de Hoge Raad. Deze behandeld de zaak niet meer opnieuw, maar kijkt slechts of het recht door de lagere rechters wel goed is toegepast.
Daarnaast zijn er nog een aantal vormen van procedures, hier beperkt tot de in deze database genoemde procedures:
- Verzoekschriftprocedure: deze procedure wordt gehanteerd in een aantal civiele procedures (bijvoorbeeld het personen-en familierecht), maar ook wanneer u een klacht wil indienen bij de Commissie gelijke behandeling.
- Klachtprocedure: deze procedure wordt gehanteerd bij een aantal klachtencommissies (bijvoorbeeld de Nationale Ombudsman en het Centraal tuchtcollege (CTC)).